Το ζήτημα της λειψυδρίας και της ορθολογικής διαχείρισης του νερού αναδεικνύεται πλέον σε μείζον εθνικό και αυτοδιοικητικό θέμα.

Το πρόβλημα αφορά άμεσα τη Δυτική Αθήνα, η οποία ενώ διαθέτει εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων (ΚΕΛ Ψυττάλειας), χάνει καθημερινά εκατοντάδες χιλιάδες κυβικά μέτρα επεξεργασμένου νερού, που καταλήγουν στη θάλασσα.

Γράφει ο Δημήτρης Κουκουβίνος, Πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου του δήμου Ιλίου             

Το νερό αυτό είναι καθαρό, επεξεργασμένο και πληρωμένο ήδη από τους πολίτες μέσω των τελών ύδρευσης και αποχέτευσης. Κι όμως, αντί να αξιοποιείται ανταποδοτικά για χρήσεις όπως το πότισμα πάρκων, πράσινων ζωνών, αστικών δενδροφυτεύσεων, ή η αναδάσωση περιοχών υψηλής περιβαλλοντικής επιβάρυνσης, καταλήγει ανεκμετάλλευτο στον Σαρωνικό.

Για να κατανοηθεί το μέγεθος της χαμένης αξίας, αρκεί ένα ενδεικτικό παράδειγμα:
Η ΕΥΔΑΠ χρεώνει σήμερα στους ΟΤΑ το νερό που καταναλώνεται για τέτοιες χρήσεις περίπου 0,99€/μ³. Εάν λάβουμε υπόψη ότι περίπου 800.000 μ³ νερού πετιούνται καθημερινά στη θάλασσα, τότε η δυνητική εξοικονόμηση για την αυτοδιοίκηση θα μπορούσε να φτάνει σε εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ τη μέρα – δηλαδή αρκετά εκατομμύρια τον χρόνο, αν αυτό το νερό αξιοποιούνταν οργανωμένα. Κι όλα αυτά σε ένα περιβάλλον στο οποίο οι οφειλές των δήμων προς την ΕΥΔΑΠ υπολογίζονται σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ – ποσό που θα μπορούσε να μειωθεί δραστικά αν αναπτύσσονταν συστήματα εσωτερικής κυκλικής αξιοποίησης του νερού, όπως αυτό που προτείνεται.

Η λύση υπάρχει: με χαμηλό συγκριτικά κόστος, μπορούν να δημιουργηθούν υποδομές (δεξαμενές, δίκτυο διανομής, σημεία ανεφοδιασμού βυτιοφόρων) ώστε να μεταφέρεται το επεξεργασμένο νερό προς τη Δυτική Αθήνα για περιβαλλοντικές χρήσεις.
Η αξιοποίησή του θα συμβάλει:
• Στην εξοικονόμηση νερού ύδρευσης που σήμερα καταναλώνεται για άρδευση.
• Στην αναβάθμιση του αστικού και περιαστικού πρασίνου.
• Στην αποκατάσταση υποβαθμισμένων εκτάσεων και τη δημιουργία αντιρρυπαντικών ζωνών.
• Στην προστασία της δημόσιας υγείας μέσω μείωσης της σκόνης και των υψηλών θερμοκρασιών.
• Στον περιορισμό των πλημμυρικών φαινομένων.
• Στην αντιπυρική προστασία: η συνεχής ροή και διαθεσιμότητα νερού στο φυσικό περιβάλλον λειτουργεί αποτρεπτικά ως προς τις πυρκαγιές, καθώς η υγρασία του εδάφους και της βλάστησης είναι κρίσιμος παράγοντας αποτροπής και περιορισμού εξάπλωσης της φωτιάς.
• Στην περιβαλλοντική θωράκιση των ευρύτερων ζωνών γύρω από τη χωματερή.

Το έργο μπορεί να χρηματοδοτηθεί με ευρωπαϊκούς πόρους, όπως από το Ταμείο Ανάκαμψης, χωρίς να απαιτείται η πλήρης συμμετοχή του κρατικού προϋπολογισμού.
Εναλλακτικά, μπορεί να εξεταστεί η συμμετοχή μεγάλων ιδιωτικών επενδυτών με ανταποδοτικό χαρακτήρα, όπως η LAMDA Development, που υλοποιεί την επένδυση στο Ελληνικό. Η εταιρεία αυτή, στο πλαίσιο της περιβαλλοντικής και κοινωνικής της υπευθυνότητας, θα μπορούσε να χρηματοδοτήσει την κατασκευή του έργου και να κάνει χρήση του επεξεργασμένου νερού για τις ανάγκες άρδευσης του Μητροπολιτικού Πάρκου και άλλων πράσινων υποδομών στο Ελληνικό.

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, δήλωσε πρόσφατα πως τον Σεπτέμβριο θα παρουσιαστεί ολοκληρωμένο πακέτο παρεμβάσεων για τη διαχείριση του νερού, σημειώνοντας μεταξύ άλλων τον κατακερματισμό του συστήματος με 739 φορείς. Έθεσε ως στόχο έναν πιο ολιστικό σχεδιασμό σε συνεργασία με την αυτοδιοίκηση, με πρότυπο διεθνή παραδείγματα, όπως της Ιρλανδίας. Ξεκαθάρισε επίσης πως δεν τίθεται θέμα ιδιωτικοποίησης του νερού, καθώς υπάρχει σχετική απόφαση του ΣτΕ ήδη από το 2014.

Ωστόσο, ο προβληματισμός παραμένει: όταν η κυβέρνηση ανακοινώνει τη συγχώνευση των εταίρων ίδρυσης της ΕΥΔΑΠ, τη δημιουργία νέας Α.Ε., και δηλώνει ότι θα ακολουθηθεί το μοντέλο της ΔΕΗ – ΔΕΔΔΗΕ – ΑΔΜΗΕ, τότε ανοίγουν ερωτήματα.
Η αγορά γνωρίζει καλά ότι αυτού του τύπου ο διαχωρισμός και η δημιουργία θυγατρικών συχνά συνοδεύονται από εισροή ιδιωτικών κεφαλαίων. Και μπορεί μεν η νομική κυριότητα να μένει τυπικά στο κράτος, αλλά το λειτουργικό και οικονομικό σκέλος της διαχείρισης συχνά παραχωρείται.

Η τοπική αυτοδιοίκηση οφείλει να πάρει θέση και να αναλάβει πρωτοβουλίες. Το παρόν κείμενο αποτελεί μία πρόταση δράσης που αποδεικνύει ότι υπάρχουν λύσεις βιώσιμες, ρεαλιστικές και υλοποιήσιμες με συνεργασία της αυτοδιοίκησης, της κεντρικής διοίκησης και – υπό προϋποθέσεις – του ιδιωτικού τομέα.
Όχι με όρους ιδιωτικοποίησης του νερού, αλλά με όρους ανταποδοτικότητας, κοινής ωφέλειας και τοπικής ανθεκτικότητας.
Αυτή είναι η νέα αυτοδιοίκηση: προγραμματική, τεκμηριωμένη, περιβαλλοντικά συνειδητοποιημένη και κοινωνικά υπεύθυνη.

Πηγή: thecaller.gr